gündem

kokpit.aero2 Tatca nedir ne değildir1 Aeroflot’un Avrupanın en iyi havayolu şirketi seçilmesi1 O uçağın koltukları neden söküldü1 Eskiden Purserların yaptığı DeBriefing1 Talpa nedir ne değildir1 THY nin DLR sınavını kaldırması2 II. Pilot adayı kriterlerinin sürekli düşmesi3 TASSA Nedir Ne değildir2 kabin ekibi brifingi2 izmir’den dış hat uçuşları3 Atatürk havalimanından son uçuş2 kabin memuru19 AirPorthaber yorumları4 Steril Kokpit4 uçucusözlük mobil uygulama8 Doco geri dönüyor2 Emirates’in Turkiyede pilot araması3 Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü4 16 kilo eroinle yakalanan kabin memuru2 Pilotsuz Uçak7 Thy yönetiminin işçi bayramını kutlamaması4 TK rozetinin markette satılması1 #85.yıl2 Uçakta Sigara Yaktım Göz Altına Alındım1 Alibaba ve THY ortaklığı1 Thy’nın skytrax ayrılma kararı4 ünlü Blogger sam chui’nin thy uçuşu1 Skytrax1 kesinti bilgisi3 Millet parkı1 100 SERVİS ELEMANI1 atatürk havalimanı millet parkı olacak2 Atatürk Havalimanı Central Park Gibi Olmalı9 THY çalışanlarına ek zam5 Hava Sen Sendikası zam bildirisi1 30000 feet’ten paraşütle atlamak1 Uçak tuvaletine taharet musluğu1 Air astana uçağının pistten çıkma anı1 ucansef.com1 dünyanın en popüler müzeleri1 btrfly1 Thy uçuş işletmedeki yeni atamalar3 Yaz sezonunun sert geçecek olması11 ilker Aycının Odası2 Hava Sen sendikasının kapatilmasi1 Bombayı kokpit camından attım1 Kabin memuru sayısı 20 bine çıkacak2 Batıya giden uçakların daha hızlı gitmesi2 ucucusozluk11 Hostese ve yolculara şarap şişesiyle saldıran yolcu1 Türk Hava Yolları Uçaklarının isim Listesi1 çin pilot borsası1 Uçucuların isyanı6 Ambulift2 Tgs Personeline Pass Bilet Hakkı2 hiçbir şeyin eskisi gibi olmaması2 emirates’in ultra lüks suitleri3 Kabin ısısının 23 derece olması5 hava sen 1. genel kurul toplantısı2 Solo türk gösterisi1 Kinetozis1 Landing card2 Kabin hizmetlerinin yıllardır amir yapmaması2 Sunexpress’in yeni menüsü2 Pegasus havayollarının kabin memuru araması1 Hürkuş Göklerdeki Kahraman1 Home check in1 Şikayet Var sitesindeki kabin memuru şikayetleri4 Bebeğin hayatını kurtaran kabin memuru1 Yeni relax setler1 Wow havayolları ilginç kampanyası1 Sabiha Gökçen1 Notam1 Roster uygulamasından tebliğ almak2 Thy 23 nisan videosu1 Odyometri1 Uçuş ve radrasyon1 Ivr2 Ecac1 Yurt dışı anlaşmalı Oteller listesi1 jetlag1 Varşova konvansiyonu1 En pahalı thy bileti2 İskender çarkçı için verilen ihraç kararı2 Bilal Ekşi Gelin Pilot Olalım2 Tripadvisor Dünyanın En Iyi Havayolu1 Hava Sen üyelerinin işten çıkarılması2 Yeni üniforma5 Lufthansa Grevi1 aerotoksik sendrom1 ünlü iş adamının evliliğini bitiren uçuş görevlisi1 Ettore Bilotta1 Hava iş çağrı merkezi2 itü havacılık günleri1 Yeni havalimanı yönetiminin turuncu taksilerle anlaşması1 Türk Hava Yolları Kabin Memuru Alımı4 Pegasus havayollarının k&acircr payı dağıtmaması1 Corendon Airlines Yeni Güvenlik Videosu1 wet lease1
Başlıklardan Haberdar Olmak İçin

Arşivler

İranda düşen uçağın muhtemel düşme sebebi

11 Mart Pazar akşamı Dubai’den İstanbul’a hareket eden, Başaran Holding’e ait TC-TRB adlı özel jet, İran’da düşmüştü. 11 kişinin hayatını kaybettiği kazayla ilgili henüz kara kutu inceleniyor fakat internette muhtemel sebebler ile ilgili teoriler çoğalıyor bunlardan en mantığa uyanı şöyle;

uçağın döne döne düştüğünü gören görgü tanıklarının ifadesinden yola çıkarsak
uçak muhtemelen stall’a girmiş, sonrasında stall’dan kurtarılamamış ve viril denen anormal duruma girerek (uçağın döne döne düşmesi) stall’ın son noktasına ulaşmış. bu esnada başka arızaların olup olmadığını bilmiyoruz.

uçağın ağırlığı, o irtifadaki hava sıcaklığı nedir onu da bilmiyoruz, ama bu ifadeden yola çıktığımızda, uçakta başka bir arıza olmadığını düşünürsek, uçağın stall’a girme sebebi coffin corner’a girmesi olabilir.

nedir bu coffin corner?
1. yüksek irtifada motorun yakıt yakıp itki üretebilmesi için gereken oksijen, deniz seviyesine nazaran çok daha azdır. bu yüzden yukarı doğru tırmandıkça, uçağın kendini havada taşıyabilme kapasitesi de kademeli olarak azalır. bir uçağın o günkü hava şartları ve o anki ağırlığına göre çıkabileceği, yani stall’a girmeden kendini taşıyabileceği maksimum irtifaya aerodinamik tavan denir. uçaklar aerodinamik tavana kadar çıkmaz. en fazla, tırmanış oranının 300 feet/dakika olduğu service ceiling diye tabir edilen bir noktaya çıkarlar, ki emniyet payı olsun. eğer farkında olmadan aerodynamic ceiling’in de üzerine çıkmaya başlarsanız, artık üretilen kaldırma kuvveti uçağı taşıyamayacak kadar azalır ve uçak titremeye başlar. buna low speed buffet denir. bu, stall’ın ilk işaretidir. uçak, eğer bu şekilde tırmanmaya devam ederseniz, stall’a gireceğini anlatmaya çalışır.

peki bundan nasıl kurtulunabilir?
uçağın burnunu aşağı verip uçağa biraz sürat kazandırırsanız, biraz irtifa kaybederek tekrar kaldırma kuvveti üretebilecek bir seviyeye inersiniz. tabi bu esnada takat takviyesi de yapılır ama o durumdaki bir uçak maksimum takatle uçtuğu için, bundan bahsetmenin gereği yok.

o zaman neden burnu aşağı verip uçağı süratlendirerek stall’dan kurtulmadılar? bu da coffin corner içinde olduklarını düşünmeme sebep olan bir başka etkene getiriyor bizi. bunu da ikinci maddede açıklayalım

2. irtifa arttıkça, hava yoğunluğunun, dolayısıyla sürtünmenin azalmasından dolayı uçaklar deniz seviyesinden çok daha süratli bir şekilde uçabilir. zaten hava yolu taşımacılığında yüksek irtifada uçmanın mantığı da budur. daha düşük yoğunluk, daha fazla sürat ve daha az yakıt sarfiyatı demektir. ama ulaşabileceğimiz süratin de bir limiti vardır. uçakların gövde yapısı, belli bir süratin üzerine çıkmanıza izin vermez. bu süratin üzerine çıktığınızda gövde üzerinde ve kanatlarda oluşan stres bu parçalarda çatlama, kırılma ve kopmaya sebebiyet verebilir. bu yüzden, belli bir irtifadan sonra sürat birimi knot/hour olarak değil, mach olarak hesaplanır. çünkü irtifa arttıkça, sıcaklığın düşmesi sebebiyle ses hızına gittikçe yaklaşılır. yoğunluğun da azaldığını hesaba katarsak, knot üzerinden aynı süratle uçtuğumuzu düşünsek bile, aslında irtifa aldıkça yere göre süratimiz de artar. çünkü hava yoğunluğu azalır ve siz aynı gücü üretmeye devam edersiniz. bu da aslında sürat kazanmanız demektir. bu yüzden, farkında olmadan aşırı sürate girmemek için, cross over irtifası dediğimiz bir irtifada, uçağın süratini knot/hour olarak okumayı bırakıp mach olarak okumaya başlarız.

bu irtifa hava şartlarına göre değişmekle birlikte, uçağın o anki süratinin 0.76 mach’a (ya da seyir irtifasında tutacağı sürat kaç mach ise) ulaştığı irtifadır. bu noktadan sonra ses hızına göre uçarız. çünkü ses hızına yaklaştıkça, yukarıda da bahsettiğim gibi, uçağın gövde ve kanatlarındaki stres, malzemenin limitlerine yaklaşır. bu noktada sürat göstergesine bakarsak, mach’ı sabit tuttuğumuz için, irtifa aldıkça süratin düştüğünü görürüz. aslında süratimiz knot cinsinden düşüyor görünse bile, mach sabit olduğu için süratimiz de sabittir. uçabileceğimiz maksimum mach’a * geldiğimizde, yukarıda bahsettiğim limitlere de gelmiş oluruz.

bu noktaya geldiğimizde de uçak yine titremeye ve sarsılmaya başlar. aşırı sürate girmenin bir işarı da yine budur. buna da high speed buffet denir. bundan kurtulmak için sürat azaltmanız gerekir.

bu sebeple, uçakların seyir irtifası, low speed buffet ile high speed buffet arasında kalacak emniyetli bir sürati tutabileceğimiz irtifaya ayarlanır.

olayı basitleştirirsek
sürat göstergesinde low speed buffet 20000 feet’te, atıyorum, 210 knot, high speed buffet ise 330 knot olduğunu kabul edelim. bu bize 120 knot’lık bir sürat serbestisi sağlar. yani uçak 210 knot ile 330 knot arasında stall’a girmeden, kanatları da kırmadan uçabilir. 35000 feet’e çıktığımızda ise, uçağın stall’a girmeden kendini havada tutabileceği low speed buffet sınırı, hava yoğunluğunun azalmasından dolayı daha da yükselir ve yine atıyorum, 250 knot olur.

high speed buffet ise sıcaklığın düşmesi ve buna mukabil gerçek süratin artmış olması sebebiyle daha düşük bir sürate iner ve atıyorum, 270 knot’a düşer. bu da, bu irtifadaki uçabileceğimiz aralığın 20 knot’lık bir aralık olduğu anlamına gelir. yani marj iyice daralır.

şimdi, bu durumdayken, daha da tırmanmaya çalışırsanız ne olur?
low speed buffet 250 knot’tan daha da yukarı çıkar, high speed buffet ise 270 knot’tan daha da aşağı iner. ve siz tırmanmaya devam ettikçe öyle bir noktaya gelirsiniz ki, low speed buffet ile high speed buffet sürati aynı noktada birleşir. işte bu noktaya havacılık literatüründe coffin corner denir.

low sped buffet’tan kurtulmak için sürati artırmanız gerekir, ama aynı anda high speed buffet’tan kurtulmak için de sürat azaltmanız gerekmektedir. silahlı bir adam tarafından kovalandığınız çıkmaz bir sokaktasınızdır. ileri gidemezsiniz, geri de dönemezsiniz.

bu yüzden stall’a girme riskini göze alarak, irtifa verip tekrar kaldırma kuvveti üretebileceğiniz bir irtifaya alçalmanız gerekir. ama viril çoktan başlamışsa, o noktadan sonra uçağı kurtarmak zordur.

Kaynak:ekşiseyler

Tayyarenin bağlı olduğu havacılık şirketinin bir yetkilisi şöyle demiş: “Pilotumuz son olarak Rezai isimli kontrolörle irtibat kuruyor. Pilotumuz Yakıt azaldığı için irtifa yükseltmek istiyor. 37 bin 900 feet yüksekliğe geldiğinde heyecanlı bir ses tonu ile tekrar 34 bin feet’e alçalmak istediğini bildiriyor. Bundan sonra düşüş başlıyor.”

Buradan anladığımız FL379’da bir problemin vuku bulduğu. Acaba ne olabilir?
Coffin Corner kuvvetle ihtimal olarak duruyor fakat pilotlar bunun farkında değil miydi? Ters giden neydi? Bahsi geçen yüksek dağların üzerinden geçerken uçağın üzerinde bir buz kütlesi birikme olasılığı var ve bu da uçağın ağırlığını artırmış olabilir. Bundan dolayı yukarıda tutunamayıp alçalmak istemiş, perdövitesten çıkamayarak düşmüş olabilir.
Fakat Flightradardan alınan bilgilere göre çok yüksek hızda alçaldığı görülüyor. Bu da uçağın virile girmiş olabileceği, veya motorlarının ikisinin birden devre dışı kalmış olabileceği sorularını akıllara getiriyor. FDR ve CVR sonuçlarını bekleyip göreceğiz. Allah rahmet eylesin.

fdr ve cvr sonuçlarına göre kesin sebep analiz ile ortaya çıkana kadar tüm varsayımların değersiz ve boş olduğu kazadır. varsayımlar ve şüpheler eldeki veriler ile değer kazanır ve sonuca ulaşılır. huzur içinde uyusunlar.

UçucuSözlük

FREE
VIEW